Obowiązek alimentacyjny między rozwiedzionymi małżonkami

Świadczenia alimentacyjne na rzecz współmałżonka po rozwodzie są jednym z aspektów regulowanych w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (dalej jako k.r.o.). Artykuł 60 cyt. ustawy określa zasady dotyczące tego rodzaju świadczeń, które mają na celu zabezpieczenie ekonomiczne osoby, która po rozwodzie znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, lub w wyniku rozwodu doznała pogorszenia się stopy życiowej na której dotychczasowo funkcjonowała.

Kodeks Rodzinny i Opiekuńczy rozróżnia dwa typy obowiązku alimentacyjnego. Pierwszy, tzw. zwykły (uregulowany w art. 60 § 1 k.r.o.) może wystąpić, gdy z powództwem wystąpi małżonek niewinny lub współwinny rozkładu małżeństwa. Drugi, tzw. rozszerzony (uregulowany w art. 60 § 2 k.r.o.) może wystąpić tylko w sytuacji, gdy małżonek niewinny żąda alimentów od małżonka wyłącznie winnego za rozpad małżeństwa.

Aby uzyskać świadczenie alimentacyjne od byłego małżonka muszą być spełnione kluczowe przesłanki. Pierwsza z nich to konieczność wystąpienia z żądaniem zasądzenia alimentów, ponieważ sąd nie orzeka w tej sprawie z urzędu. Drugim wymogiem jest brak wyłącznej winy za rozpad małżeństwa. Alimenty może otrzymać małżonek niewinny lub co najwyżej współwinny. Trzecia przesłanka to niekorzystna sytuacja materialna, która wynika z rozwodu.

Jeśli chodzi o wysokość alimentów, zgodnie z art. 60 § 1 k.r.o. powinna ona odpowiadać usprawiedliwionym potrzebom uprawnionego oraz możliwościom zarobkowym i majątkowym zobowiązanego. Natomiast w przypadku obowiązku rozszerzonego, tj. sytuacji, o której mowa w art. 60 § 2 k.r.o. małżonek wyłącznie winny powinien przyczynić się w odpowiednim zakresie do zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego.

Warto także zauważyć, że jeżeli nastąpiła zmiana stanu faktycznego, na podstawie którego przyznano alimenty obowiązek alimentacyjny między rozwiedzionymi małżonkami może ulec zmianie w oparciu o dyspozycję art. 138 k.r.o.

Obowiązek alimentacyjny między byłymi małżonkami trwa do momentu, gdy osoba uprawniona do alimentów wejdzie w nowy związek małżeński lub jej sytuacja materialna ulegnie znacznej poprawie. Dodatkowo, w przypadku zobowiązanego, który nie został uznany za winnego rozkładu pożycia, obowiązek wygasa po upływie 5 lat od orzeczenia rozwodu, chyba że sąd, na żądanie uprawnionego, zdecyduje o przedłużeniu tego terminu z uwagi na wyjątkowe okoliczności.

Należy zauważyć, że każda sytuacja jest inna, a szczegółowe zasady dotyczące alimentów między byłymi małżonkami mogą różnić się w zależności od okoliczności. Dlatego zawsze zaleca się skonsultowanie się z prawnikiem specjalizującym się w prawie rodzinnym, który będzie w stanie dostarczyć konkretnych informacji i poradę prawną dostosowaną do indywidualnej sytuacji.

Opublikowane dnia 2024-02-29